( ;:3)

"นตถิ ปญญา สมาอาภา” แสงสว่างเสมอด้วยปัญญาไม่มี

บุรพกษัตริยามีจริงในสมัยพญาลิไท (ตอนที่ห้าแล้ว)

September8

.


ดูจะทิ้งช่วงการเล่าเรื่องประวัติศาสตร์ของพญาลิไทไปหลายช่วงสัปดาห์

ด้วยสถานการณ์ต่างต่างนานา และความเกียจคร้านส่วนตัวว่าด้วย

หน้าที่การงานและการเอาหน้าไปเสลอที่นั่นที่นี้ พอดีตั้งหลักตั้งการได้

จึงขอมาเสนอลำดับเรื่องต่อไป แบบที่ไม่ต้องไปหาตอนเก่าๆท่าน

ทั้งหลายก็น่าจะเข้าใจได้ไม่ยาก ตามฐานะประวัติศาสตร์ชาติของคนไทย

ทุกท่านทุกคน

ผมเคยตั้งคำถามสมัยที่ยังเป็นเด็กเรียนวิชาประวัติศาสตร์ครึ่งหลับครึ่งตื่น

ว่า”ทำไมเราจึงมีบุรุพกษัตริย์ไทย เพียงเฉพาะผู้ชายแต่เท่านั่นฤา?” สยาม

ประเทศนี้มีมากกว่าพันปี (บวกนับในแง่ความเป็นชุมชนลุ่มแม่น้ำที่เหนือกว่า

กรอบจำกัดจากความเป็นกรุงสุโขทัยมาครอบ) จะไม่มีองค์กษัตริยาสักท่าน

ที่ปกป้องครองเมืองให้จารึกหน้าประวัติศาสตร์สักท่านเลยกระไร อย่างน้อยๆ

อำนาจศูนย์กลางการปกครองของบ้าน มักต้องอยู่ใต้อำนาจของท่านคุณแม่

ที่เล่นเอาคุณพ่อตัวสั่นถูกครายามที่ท่านแม่โกธาทุกที

แท้จริงในสมัยยุคพญาลิไท มีปรากฎกษัตริย์ที่เป็นผู้หญิงเป็นผู้ปกครองเบ็ดเสร็จเด็ดขาด

ที่ไม่เคยมีการบันทึกยอมรับในงานประวัติศาสตร์เล่มใดใดมาก่อน

เป็นกรณีที่ต่างกับที่ถ้าใครเคยได้ชมหนังเรื่อง”สมเด็จพระศรีสุริโยทัย”

เนื่องด้วยพระองค์สวรรคตในฐานะพระมเหสีของสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ์

ที่ช่วยทัพใหญ่ขอวพระสวามีออกรบร่วม หาใช่การครองเมืองอย่างเต็มตัวไม่

และที่สำคัญ กษัตริยหญิงท่านนี้เกิดขึ้นในสมัยสุโขทัยภายในช่วงสมัยของพญาลิไท



ความ
จริงถือเป็นเรื่องของสถานการณ์บ้านเมืองบังคับกลายๆ สืบเนื่องจาก

กรณีที่พญาลิไทเสียเมืองสองแควจากน้ำมือของพระเจ้าอู่ทองแห่งกรุงอโยธยา

จนต้องใช้การผนวชโดยขอบิณฑบาตรขอเมืองสองแควคืน

แต่พระเจ้าอู่ทองก็ใช่ว่าให้กันง่ายๆ ตั้งเงื่อนไขซ้อนให้พญาลิไทต้องพำนักเมืองสองแคว

(เพราะอยากได้คืนนักแล) แล้วอย่างนั้นกรุงสุโขทัยจะให้ใครเป็นผู้ปกครองแทน?

จะให้สายญาติภรรยาอย่างขุนหลวงพ่องั้วก็กระไร

เพราะมีสายสุพรรณภูมิต่างเมืองและยังสนิทสนมกับพระเจ้าอู่ทองอยู่ด้วย ในจารึกศิลาจารึกวัดป่าม่วง

ก็มักเล่านักเล่าหนาว่า ศรีสัชนาลัยสุโขทัยเป็นเมืองปู่เมืองพ่อมาแต่ครั้งยาวนาน

จะไม่เอาสองแควก็เท่ากับเสียยุทธศาสตร์สำคัญทั้งการรบและเชิงเศรษฐกิจ

เครือญาติสุโขทัยก็ยากที่จะเชื่อใจเพราะเคยมีอุทาหรณ์ความขัดแย้ง ถึงขั้นพระองค์

ต้องยกทัพประจันถึงประตูเมือง พระองค์จึงหาใครไม่ได้ จำเป็นต้องฝากเมืองไว้กับ“น้องสาวของพญาลิไทเอง“!!!!!……………………..






ใน
หนังสือตำนานอย่างชินมาลีปกรณ์ มีกล่าวคร่าวๆว่า “เมืองสุโขทัยมีพระมหาเทวี

เป็นเจ้าเมืองหรือเป็นกษัตริย์ เป็นอยู่มิใช่น้อยเพราะเป็นถึง๗ปีกว่า

เท่ากับช่วงที่พญาลิไทประทับอยู่เมืองสองแคว

เรื่องนี้ ท่านสุจิตต์ วงษ์เทศ ได้เสริมต่ออีกว่า พระมหาเทวีน้องสาวของพญาลิไท

ที่ต้องเป็นกษัตริย์ เมืองสุโขทัย ก็คือชายาองค์หนึ่งของขุนหลวงพ่องั่วแห่งแคว้นสุพรรณภูมินั่นเอง

ช่วงเวลาเดียวกัน ขุนหลวงพ่องั่วก็ให้เชื้อสายใกล้ชิดทั้งฝ่ายสุพรรณภูมิและ

ฝ่ายสุโขทัยไปครองเมืองนครชุม แล้วปรับปรุงใหม่ให้ย้ายไปอยู่ลำน้ำปิงฝั่งตรงข้าม

เมืองกำแพงเพชร เหตุที่ทำเช่นนี้เพราะขุนหลวงพ่องั่วต้องการใช้เมืองกำแพงเพชร

เป็นฐานอำนาจของฝ่ายสุพรรณภูมิเพื่อจะควบคุมแคว้นสุโขทัยในอนาคต

ดังนั้นเอาเข้าจริงแล้ว ทางฝ่ายสุพรรณภูมิก็คิดการใหญ่ที่จะตีห่างอำนาจส่วนอยุธยา

เพื่อสร้างความเป็นใหญ่ในแถบลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา เหนือกว่าหัวเมืองใดใด

ถ้าจำได้หลังสมัยพระเจ้าอู่ทองสวรรคต ขุนหลวงพ่องั่วได้สถาปนาตนเองชิง

เสวยราชย์เป็นกษัตริย์อยุธยาแทนที่จะเป็นลำดับของพระราเมศวรราชโอรส

เท่ากับเป็นการวางแผนที่ซับซ้อนและยาวนานเป็นขั้นๆ

ถือเป็นไหวพริบเชิงซ้อนที่ใช้สายพระวงศ์ญาติกอปรกับการวางยุทธศาสตร์พื้นที่ เหลือแต่เพียงรอ

ระยะเวลาอันควรแก่การสถาปนาเมื่อหมดห้วงอำนาจของราชวงศ์ทั้งสองฝ่ายทั้งสุโขทัยและอยุธยา

เสียดายที่ผมไม่อาจหาข้อมูลในช่วงที่น้องสาวของพญาลิไทได้ว่า ในสมัยที่เข้าปกครองได้ปกครองด้วยหลักการเช่นใด

สร้างคุณูปาการสิ่งใหม่อะไรบ้าง และถูกครอบงำจากสายอิทธิพลสุพรรณภูมิไปมากน้อยเท่าไร

อีกทั้งชินมาลีปกรณ์ เป็นหลักฐานเชิงตำนานที่ต้องตัดส่วนในแง่อิทธิปาฎิหารย์และการพรรณนาคาดเคลื่อนความเป็นจริงอื่นๆไปบ้าง

แต่การมีอยู่ของสตรีผู้เป็นกษัตริย์มีอยู่จริงสอดรับกับหลักฐานจารึกที่บอกเล่าถึงการเป็นตัวประกัน

(ถ้าว่ากันอย่างนั้น เพราะไม่เห็นความเป็นอิสระในแง่งานบริหารนอกแคว้นได้เลย)

แต่ใช่ว่าบทบาทพญาลิไทจะหมดไปในหน้าประวัติศาสตร์สุโขทัยหลังจากหมดพันธสัญญากับพระเจ้าอู่ทอง

ชีวิตของพระองค์ยังไม่พ้นที่จะนำเรื่องศาสนามาปลุกเร้าเข้ากับเรื่องการเมือง

แม้ขุนหลวงพ่องั่วจะได้เป็นกษัตริย์สุโขทัยเป็นที่เรียบร้อยแล้ว เพราะมาคราวนี้พระองค์ดึงอำนาจนอกส่วนกลางอย่างแคว้นล้านนา

มาเป็นพวกอย่างลับๆเพื่อแสวงหาเกียรติ์อันเกรียงไกรให้กับสุโขทัยให้เหมือนกับครั้งที่พระองค์เข้าปกครองศรีสัชนาลัยสุโขทัย

เพียงแต่จะสำเร็จรึไม่ ค่อยว่ากันในตอนหน้าเทอญ………………………………………………..

7 Comments to

“บุรพกษัตริยามีจริงในสมัยพญาลิไท (ตอนที่ห้าแล้ว)”

  1. September 11th, 2008 at 10:42 pm       chanpanakrit2 Says:

    อ่านแล้ว เวลาท่านชบา
    ออกทัพร่วมกลุ่มประท้วง
    ความหนาของรัฐบาลชุดนี้
    แล้ว เราๆท่านๆก็น่ายกย่อง
    ตนเองเป็นวีรบุรุษและวีรสตรีได้
    เช่นกันน้อ ..ยกมาจากหนังสือ
    พาหัวใจไปกู้ชาตินะเอ่ย
    เรื่องจามเทวีมีอะไรดีๆที่
    คนส่วนใหญ่ยังไม่ทราบจาก
    ตำนานชินมาลีปกรณ์อีกเยอะ


  2. September 11th, 2008 at 9:36 pm       chaba2550 Says:

    อ่านประวัติศาสตร์ตอนนี้แล้ว
    ไพล่คิดไปถึงความเกรียงไกร
    ของเจ้าแม่จามเทวี แห่งเมือง
    ลำพูน เคยอ่านประวัติท่านมาบ้าง
    หน่ะค่ะ เพราะท่านมีคุณูปการต่อ
    วงการแพทย์แผนไทยโบราณมาก..
    และรู้สึกว่าท่านเป็นหญิงเก่งกล้าน่าชื่นชมมากด้วย


  3. September 9th, 2008 at 11:43 pm       chanpanakrit2 Says:

    เขียนได้ทั้งหมดละครับ
    ท่านxanax แล้วแต่การ
    ปรับแต่งหมวดอักษรตาม
    หลักความเชื่่อแง่นิรุตติศาสตร์ใด
    บางท่านก็ใช่ลิไทยเต็มตัว
    แต่ผมถนัดพญาลิไท เพราะ
    มีรากศัพท์สันกฤตมากกว่า


  4. September 9th, 2008 at 10:08 pm       xanax71 Says:

    ถามเป็นความรู้ค่ะ
    พระยาลิไท หรือว่า พระญาลิไท หรือ พญาลิไทคะ


  5. September 8th, 2008 at 11:04 pm       nelumbo Says:

    ถึงไหนก็ถึงนั่นแหละท่าน

    จบเมื่อไหร่ก็อ่านเรื่องอื่นกันต่อไป
    ไม่เป็นปัญหานะเจ้าคะ ฮ่าฮ่า

    ราตรีสวัสดิ์ค่ะท่าน

    ปล, แล้วจะมารออ่าน blue ocean นะเจ้าคะ … แฮะ แฮะ


  6. September 8th, 2008 at 11:00 pm       chanpanakrit2 Says:

    เรื่องนี้ นักเรียนประวัิติ
    เขารู้กันนับแต่วิชาชำแหละ
    หลักฐานเชิงวิพากษ์ เพียงแต่
    คนบันทึกหลักฐานละเลย
    ที่จะอธิบายความ ตามประสา
    แนวคิดปิตุลาธิปไตย(patriarchy)
    ชายยังไงก็เป็นใหญ่ สงสัยจะเขียน
    ให้ถึงสิบตอนคงไม่ไหว เพราะที่เล่า
    มานี้ก็ช่วงท้ายชีวิตของพญาลิไท
    แล้วละ ขอบคุณที่ตั้งใจอ่านมาตั้งแต่
    ตอนแรกนะครับ


  7. September 8th, 2008 at 10:48 pm       nelumbo Says:

    โอ้ ไม่เคยทราบมาก่อนเลยท่าน
    เรื่องพระมหาเทวีพระองค์นี้ …

    แต่ก็คงไม่แปลก เพราะเรื่องราวของอาณาจักรสุโขทัยนั้น
    สำหรับข้าพเจ้า สิ้นสุดอยู่ที่พ่อขุนรามคำแหงเท่านั้นเอง

    ขอบคุณท่าน chan มากค่ะ
    ถือว่าข้าพเจ้าได้เรียนรู้มากมายจิง จิง


You must be logged in to post a comment.