ดวงตาของหัวใจ

หาก 'ดวงตา' คือหน้าต่างของหัวใจมนุษย์ … 'ภาพถ่าย' ก็คือดวงตาของหัวใจผม

ดวงตาของหัวใจ

Entries Tagged as 'บ้านพระอาทิตย์'

จาก “วังถนนพระอาทิตย์” ถึง “บ้านพระอาทิตย์” ตอนที่ ๖

July 13th, 2014 · Comments Off on จาก “วังถนนพระอาทิตย์” ถึง “บ้านพระอาทิตย์” ตอนที่ ๖ · กล้อง-ถ่ายภาพ, ชีวิต-สังคม, ท่องเที่ยว, ประวัติศาสตร์, วัฒนธรรม

004-Untitled-web

หนังสือกราบบังคมทูลพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าฯ ของ พระยาวรพงศ์พิพัฒน์ (ม.ร.ว.เย็น อิศรเสนา) ทำให้พวกเราได้ทราบถึงข้อมูลบางประการเกี่ยวกับวังถนนพระอาทิตย์ในปีพุทธศักราช ๒๔๖๓ หรือเมื่อราว ๙๐ กว่าปีที่แล้วว่า อาณาเขตที่ดินอันเคยเป็นวังถนนพระอาทิตย์เดิมได้ถูกแบ่งแยกออกเป็น ๔ แปลงในหมู่ทายาทและบรรดาเชื้อสายสกุลอิศรเสนาที่สืบมาจากกรมหมื่นกระษัตริย์ศรีศักดิเดช หรือ พระองค์เจ้าพงศ์อิศเรศร์ เกือบทั้งสิ้น โดยยังคงอาศัยอยู่รวมกันในที่สี่แปลงนี้ โดยมีพระยาวรพงศ์พิพัฒน์ ทายาทผู้ครอบครองที่ดินหนึ่งในสี่แปลงเป็นผู้ปกครองดูแล อาณาเขตวังถนนพระอาทิตย์เดิมในสมัยที่กรมหมื่นกระษัตริย์ศรีศักดิเดชยังดำรงพระชนม์อยู่ และยังมิได้มีการแบ่งแยกออกเป็นสี่ส่วนนั้น น่าจะกล่าวได้ว่า ศูนย์กลางของวังคงไม่พ้นไปจากตำหนักที่ประทับ ตำหนักนี้เมื่อสิ้นพระชนม์แล้ว มีหลักฐานระบุว่าตกเป็นของหม่อมเจ้ากระจ่าง พระโอรสองค์ใหญ่ ตำหนักนี้คงจะอยู่ในที่แปลงใดแปลงหนึ่งในสี่แปลงนั้นเอง เพียงแต่ว่าในสมัยที่กล่าวถึงคือ ในรัชกาลที่ ๖ นั้น ศูนย์กลางความสำคัญของวังถนนพระอาทิตย์ได้ย้ายมาอยู่เสียที่บ้านพระยาวรพงศ์พิพัฒน์ ผู้เป็น “หม่อมราชวงศ์ผู้ใหญ่” ในสกุลแล้ว บ้านของเจ้าพระยาวรพงศ์ฯ ในขณะนั้น นอกจากตึกใหญ่ที่ระบุถึงในหนังสือกราบบังคมทูลแล้ว คงจะประกอบไปด้วยสิ่งปลูกสร้างเป็นเรือนบริวารอีกหลายหลัง เพราะปรากฎในประวัติชีวิตของท่านว่าได้มีกิจกรรมต่างๆ เกิดขึ้นที่บ้านแห่งนี้มากมายหลายหลาก ทั้งราชการและกิจการงานส่วนตัว ซึ่งแต่ละงานล้วนเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องต้องอาศัยฝีมือ หรือ แรงงานคนจำนวนสิบจำนวนร้อยทั้งสิ้น ในด้านงานราชการ ในสมัยที่ท่านรับราชการอยู่ในรัชกาลที่ ๕ นั้น ท่านจัดเป็นช่างหลวงคนสำคัญผู้หนึ่ง ซึ่งมีบทบาทและผลงานในด้านการก่อสร้าง ตกแต่งพระที่นั่งหรือพระตำหนักในบรมมหาราชวัง และในพระราชวังสวนดุสิต งานตกแต่งพระที่นั่งหรือพระตำหนัก ในส่วนของการจัดหาเครื่องใช้จำพวกมุ้ง […]

[Read more →]

Tags:············

จาก “วังถนนพระอาทิตย์” ถึง “บ้านพระอาทิตย์” ตอนที่ ๕

June 30th, 2014 · Comments Off on จาก “วังถนนพระอาทิตย์” ถึง “บ้านพระอาทิตย์” ตอนที่ ๕ · กล้อง-ถ่ายภาพ, ชีวิต-สังคม, ท่องเที่ยว, ประวัติศาสตร์, วัฒนธรรม, ศิลปะ-วรรณกรรม

005

“หม่อมราชวงศ์เย็น” เกิดเมื่อต้นรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าฯ รัชกาลที่ ๕ (เกิดเมื่อวันที่ ๓๑ มีนาคม พ.ศ.๒๔๐๕ – ๒๖ มกราคม พ.ศ.๒๔๘๔) เริ่มเข้ารับราชการเป็นนายสิบทหารช่าง ทำหน้าที่เป็นผู้บังคับขุนหมื่นชาวที่รักษาความสะอาดในพระที่นั่ง มีโอกาสได้รับราชการสนองเบื้องพระยุคลบาทพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าฯ อย่างใกล้ชิด ได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ พระราชทานยศและบรรดาศักดิ์เลื่อนขึ้นตามลำดับ จนกระทั่งเป็นพระยาวรพงศ์พิพัฒน์ จางวางมหาดเล็กในช่วงท้ายแห่งรัชกาล พระชาวรพงศ์พิพัฒน์ได้รับราชการต่อมาจนกระทั่งถึงรัชกาลพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว และได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งขึ้นเป็นเจ้าพระยาวรพงศ์พิพัฒน์ อันนับเป็นเกียรติยศสูงสุดอันจะพึงมีพึงได้แห่งข้าราชการ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพได้เคยทรงนิพนธ์ไว้ว่า “… ในสกุลอิศรเสนานี้อัศจรรย์อย่าง ๑ ซึ่งมีอุปนิไศรยในการช่างแทบจะไม่เว้นตัว ตั้งแต่ชั้นหม่อมเจ้าลงมาจนถึงชั้นหม่อมราชวงษ์ …” (หนังสืองานศพหม่อมเทวาธิราช (ม.ร.ว.แดง อิศรเสนา) : หน้า ข.) เจ้าพระยาวรพงศ์ฯ ก็มิได้พ้นไปจากอุปนิสัยอันถ่ายทอดกันมาในสกุลของท่าน ในสมัยที่ท่านเข้ารัชราชการใหม่ๆ ภารกิจที่ท่านได้ควบคุมดูแลจนสำเร็จและส่งผลให้ได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งขึ้นเป็นผู้บังคับกรมเด็กชา (เด็กชา คือ ข้าราชการชั้นผู้น้อยจําพวกรับใช้ในกรมมหาดเล็ก) มีตำแหน่งนายร้อยตรี ทหารหน้านั้น ก็คืองานซ่อมแซมปรับปรุงพระที่นั่งและตำหนักในพระราชฐาน อันเป็นงานที่ต้องใช้ทักษะและฝีมือในการช่างโดยตรงนั่นเอง และต่อจากนั้นมาก็ยังปรากฎผลงานในเชิงช่างของท่านมาโดยตลอด ไม่ว่าจะเป็นก่อสร้างพระที่นั่งหรือตำหนักต่างๆ เพิ่มเติมในพระบรมมหาราชวัง หรืองานโยธาของแผ่นดิน อันได้แก่การสร้างถนนสายต่างๆ […]

[Read more →]

Tags:·········

จาก “วังถนนพระอาทิตย์” ถึง “บ้านพระอาทิตย์” ตอนที่ ๔

June 23rd, 2014 · Comments Off on จาก “วังถนนพระอาทิตย์” ถึง “บ้านพระอาทิตย์” ตอนที่ ๔ · กล้อง-ถ่ายภาพ, ชีวิต-สังคม, ท่องเที่ยว, ประวัติศาสตร์, วัฒนธรรม

ป้อมพระสุเมรุ

ประวัติการครอบครองวังถนนพระอาทิตย์ อาจกล่าวได้ว่าเริ่มต้นขึ้นพร้อมๆ กับการเริ่มต้นสกุลอิศรเสนา เมื่อพระบวรวงศ์เธอพระองค์เจ้าพงศ์อิศเรศร์ องค์ต้นสกุลได้รับพระราชทานวังแห่งนี้ ในฐานะพระโอรสของ “วังหน้า” ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย รัชกาลที่ ๒ “วังหน้า” ในรัชสมัยนั้น คือ สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาเสนานุรักษ์ โดยทรงเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าฯ และสมเด็จพระอมรินทราบรมราชินี จึงนับเป็นพระอนุชาร่วมพระชนกชนนีกับพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้าฯ สมเด็จพระบวรราชเจ้าฯ ทรงมีความดีความชอบในการศึกสงครามมาตั้งแต่ครั้งรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าฯ ทรงได้รับสถาปนาเป็นกรมขุนเสนานุรักษ์ และเลื่อนขึ้นเป็นกรมหลวงเสนานุรักษ์ในปลายรัชกาล โดยโปรดเกล้าฯ ให้รับพระบัณฑูรน้อย คือ เท่ากับมีพระอิสริยยศรองจากสมเด็จเจ้าฟ้ากรมหลวงอิศรสุนทร (คือ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย) ซึ่งทรงดำรงพระยศเป็นองค์รัชทายาทอยู่ในขณะนั้น ครั้นถึงรัชกาลที่ ๒ สมเด็จเจ้าฟ้ากรมหลวงเสนานุรักษ์ ทรงได้รับสถาปนาเป็นกรมพระราชวังบวรสถานมงคลอยู่ในฐานะพระมหาอุปราช แต่ทรงประชวรสิ้นพระชนม์เสียในรัชกาลที่ ๒ นั้นเอง สมเด็จพระบวรราชเจ้าเจ้ามหาเสนานุรักษ์ทรงมีโอรสธิดารวม ๔๐ พระองค์ แต่เมื่อขณะทรงดำรงพระอิสริยยศเป็นกรมพระราชวังบวรฯ ในรัชกาลที่ ๒ นั้น มีพระโอรสที่เจริญพระชันษาถึงกำหนดออกวังเพียง ๓ พระองค์ ได้แก่ ๑.พระองค์เจ้าชายประยงค์ (ต่อมาทรงกรมเป็น กรมขุนธิเบศรบวร) ๒.พระองค์เจ้าชายปาน (ต่อมาทรงกรมเป็น กรมหมื่นอมรมนตรี) ๓.พระองค์เจ้าพงศ์อิศเรศร์ (ต่อมาทรงกรมเป็นกรมหมื่นกระษัตริย์ศรีศักดิเดช) พระองค์เจ้าชายประยงค์นั้น […]

[Read more →]

Tags:·············

ประวัติบ้านพระอาทิตย์ ตอนที่ ๓ : เสียงละหมาดในสายลม

June 17th, 2014 · Comments Off on ประวัติบ้านพระอาทิตย์ ตอนที่ ๓ : เสียงละหมาดในสายลม · กล้อง-ถ่ายภาพ, ชีวิต-สังคม, ท่องเที่ยว, ประวัติศาสตร์, วัฒนธรรม

000

บนชั้น ๕ ของบ้านพระอาทิตย์ ผมได้ยินเสียงละหมาดลอยมาตามลม … สิบกว่าปีที่แล้ว บนชั้น ๕ ของบ้านพระอาทิตย์ ซึ่งถูกใช้เป็นกองบัญชาการเริ่มแรกของกองบรรณาธิการเว็บไซต์ผู้จัดการ ยามดวงอาทิตย์ใกล้อัสดง คือ ห้วงเวลาที่นักข่าวเกือบทุกคนต่างยุ่งหัวปั่นที่สุด กับทั้งการทำข่าวบนเว็บไซต์และการปิดข่าวบนหน้าหนังสือพิมพ์ฉบับวันรุ่งขึ้น เนื่องจากเรื่องราว-ข่าวสารทั้งหมดในรอบวันมักจะขมวดปม และประเดประดังเข้าสู่กองบรรณาธิการ ทุกครั้งที่ได้ยินเสียงละหมาด ผมจะวางมือจากแป้นพิมพ์ หันออกไปมองยังนอกหน้าต่างบนชั้น ๕ ของบ้านพระอาทิตย์ ทุกครั้งผมจะพบกับภาพกรุงเทพมหานครยามอาทิตย์อัสดง จินตนาการว่าตัวเองกำลังนั่งเครื่องย้อนเวลากลับไปในอดีตตั้งแต่ยุคต้นรัตนโกสินทร์ ……………………………. “ก่อนกรุงศรีอยุธยาแตกเมื่อ พ.ศ.๒๓๑๐ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกเป็น หลวงยกกระบัตร (อัยการ) รับราชการอยู่อัมพวา (สมุทรสงคราม) ส่วนพระอนุชาคือ กรมพระราชวังบวรมหาสุรสิงหนาทเป็น นายสุดจินดา (มหาดเล็กหุ้มแพร) รับราชการอยู่ในพระนครศรีอยุธยาจึงคุ้นเคยกับพระเจ้าตากมาก่อนนานแล้ว “พระราชพงศาวดารฉบับพระราชหัตถเลขามีบันทึกเกี่ยวกับการถวายตัวของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกกับพระราชอนุชาไว้ มีความว่า เมื่อพระเจ้าตากสถาปนากรุงธนบุรีและทำพิธีปราบดาภิเษกเสร็จเรียบร้อยแล้ว จึงโปรดให้ นายสุดจินดา (บุญมา) ตั้งบ้านเรือนอยู่นอกกำแพงพระนครด้านเหนือวัดตองปุ (หรือวัดกลางนา) หรือบริเวณวัดชนะสงครามถึงป้อมพระสุเมรุทุกวันนี้” สุจิตต์ วงศ์เทศ บันทึกไว้ในหนังสือกรุงเทพฯ มาจากไหน? [1] นายสุดจินดา (บุญมา) ซึ่งในเวลาต่อมาคือ สมเด็จพระบวรราชเจ้ามหาสุรสิงหนาท หรือ กรมพระราชวังบวรมหาสุรสิงหนาท […]

[Read more →]

Tags:············

วังหลวง-วังหน้า และที่มาของบ้านพระอาทิตย์ ตอนที่ ๒

June 8th, 2014 · Comments Off on วังหลวง-วังหน้า และที่มาของบ้านพระอาทิตย์ ตอนที่ ๒ · กล้อง-ถ่ายภาพ, การเมือง, ชีวิต-สังคม, ประวัติศาสตร์, วัฒนธรรม, สื่อ

005-Baan-Phra-Athit

หนังสือปกสีเทา พิมพ์ทองแดง พร้อมรูปและตัวหนังสือ “บ้านพระอาทิตย์” ที่มีความหนา ๒๔ หน้าเล่มนี้ ถูกจัดทำขึ้นเพื่อใช้แจกเป็นที่ระลึกในการเปิดบ้านพระอาทิตย์หลังการบูรณะซ่อมแซมบ้านหลังนี้เสร็จสิ้นในปี ๒๕๓๗ หรือคล้อยหลังจากที่เจ้าของใหม่ได้กรรมสิทธิ์มาในปี ๒๕๓๓ ราว ๔ ปี รวมถึงจัดพิมพ์ไว้อีกส่วนหนึ่งเพื่อแจกสำหรับแขกสำคัญผู้มีโอกาสมาเยือนในเวลาต่อๆ มา เนื้อในของหนังสือเล่มนี้ จัดทำอย่างประณีตด้วยกระดาษสีส้มอ่อนเหมือนสีกำแพงบ้าน โดยมูลนิธิไชย้ง ลิ้มทองกุล (ชื่อของมารดาคุณสนธิ ลิ้มทองกุล) ซึ่งในเวลานั้นมี ศ.ดร.ชัยอนันต์ สมุทวณิชเป็นประธานมูลนิธิ เมื่อพลิกอ่านหนังสือเล่มนี้ก็จะพบเนื้อหา ประวัติศาสตร์ และความเป็นมาเป็นไปเกี่ยวกับบ้านพระอาทิตย์อย่างละเอียด* ผมจึงขอนำมาถ่ายทอดต่อ และขอขอบคุณคณะผู้จัดทำหนังสือเล่มนี้ไว้ ณ ที่นี้ด้วย ########## เมื่อพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก รัชกาลที่ ๑ เสด็จขึ้นครองราชย์เป็นองค์ปฐมกษัตริย์แห่งราชจักรีวงศ์ เมื่อปีพุทธศักราช ๒๓๒๕ พระองค์ได้ทรงย้ายที่ตั้งจากฝั่งกรุงธนบุรีมายังฝั่งกรุงเทพฯ เช่นปัจจุบัน การสถาปนากรุงเทพฯ ขึ้นเป็นพระนครใหม่ในครั้งนั้น กระทำโดยจำลองเอาแบบแผนเมื่อครั้งกรุงศรีอยุธยามาใช้ ไม่ว่าจะเป็นการวางผังพระนคร การก่อสร้างพระบรมมหาราชวัง วัง และวัด ตลอดไปจนกระทั่งถึงธรรมเนียมประเพณี ศิลปวิทยาการต่างๆ แบบแผนการปกครองในสมัยต้นรัตนโกสินทร์ก็เป็นหนึ่งสิ่งที่จำลองแบบมาจากกรุงศรีอยุธยาเช่นกัน คือ การปกครองที่ประกอบด้วย “วังหลวง” และ […]

[Read more →]

Tags:···················

ประวัติบ้านพระอาทิตย์ ตอนที่ ๑

June 4th, 2014 · Comments Off on ประวัติบ้านพระอาทิตย์ ตอนที่ ๑ · กล้อง-ถ่ายภาพ, การเมือง, ชีวิต-สังคม, ท่องเที่ยว, ประวัติศาสตร์, วัฒนธรรม, ศิลปะ-วรรณกรรม, หนังสือ

Untitled-4

สิบห้าปีก่อน เมื่อครั้งที่ผมมีโอกาสเหยียบย่างเข้ามาในบริเวณรั้วสีส้มอ่อน ของบ้านเลขที่ ๑๐๒/๑ บ้านหลังใหญ่ริมถนนพระอาทิตย์ เขตพระนคร ผมไม่ทราบเลยว่าตัวเองจะมีความผูกพันกับสถานที่แห่งนี้อย่างต่อเนื่องยาวนานขนาดนี้ “บ้านพระอาทิตย์” ซึ่งในปัจจุบันประกอบด้วยบ้านหลังใหญ่และอาคาร ประกอบเป็นหมู่ตึกจำนวน ๓ หลัง สวนหน้าบ้าน สระน้ำกลางบ้าน พร้อมต้นไม้ใหญ่ภายในรั้วสีส้มอ่อน จริงๆ แล้วดูเหมือนสถานที่ท่องเที่ยว หรือคฤหาสน์หลังใหญ่ของพ่อค้า คหบดีผู้ร่ำรวยมากกว่าอาคารสำนักงานของหนังสือพิมพ์และเว็บไซต์ ASTVผู้จัดการ รวมถึงบริษัทอื่นๆ อีกจำนวนหนึ่ง หลายครั้งที่มีชาวต่างชาติไม่ว่าจะเป็นฝรั่งหัวทอง หรือ นักท่องเที่ยวหัวดำชาวเอเชีย เดินดุ่มๆ เข้ามาในรั้วพร้อมยกกล้องถ่ายรูปขึ้นชักภาพเนื่องจากเข้าใจผิดคิดว่าสถานที่แห่งนี้เป็นแหล่งท่องเที่ยวสำคัญใจกลางเกาะรัตนโกสินทร์ ด้วยหลังคาทรงพีระมิด และสถาปัตยกรรมแบบตะวันตกสมัยรัชกาลที่ ๗ ของตัวบ้านพระอาทิตย์ ประกอบกับความร่มรื่นของต้นไม้ ดอกไม้ และสนามหญ้าสีเขียว … ความจริงแล้วก็ไม่ใช่แปลกที่จะมีคนเข้าใจผิดเช่นนั้น เพราะที่หน้าบ้านพระอาทิตย์มีการปักป้ายที่จัดทำโดยกรุงเทพมหานคร ระบุถึงความสำคัญของบ้านหลังนี้ไว้ดังนี้ “เดิมเป็นบ้านของ เจ้าพระยาวรพงษ์พิพัฒน์ (ม.ร.ว.เย็น อิศรเสนา) เสนาบดีกระทรวงวังในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๗ และต่อมาได้เป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัง หลังจากการเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ที่มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขสู่ระบอบประชาธิปไตย อาณาบริเวณบ้านเป็นที่ดินของตระกูลที่ตกทอดมาตั้งแต่ต้นกรุงรัตนโกสินทร์ เจ้าพระยาวรพงษ์พิพัฒน์ ได้สร้างบ้านของท่านลงในบริเวณนี้ มีขนาดพอสมควรแก่ฐานะ จนถึงปี พ.ศ.๒๔๖๙ เมื่อรัชกาลที่ ๗ […]

[Read more →]

Tags:·············

One Dish A Day 5 : ข้าวต้มทะเลบ้านพระอาทิตย์ สูตรสนธิ ลิ้มทองกุล

October 13th, 2013 · Comments Off on One Dish A Day 5 : ข้าวต้มทะเลบ้านพระอาทิตย์ สูตรสนธิ ลิ้มทองกุล · กล้อง-ถ่ายภาพ, ครอบครัว, ชีวิต-สังคม, วัฒนธรรม, อาหาร

008-IMG_0590-web

     Eat breakfast like a king, lunch like a prince, and dinner like a pauper. – Adelle Davis      จงกินอาหารเช้าอย่างราชา กินอาหารกลางวันราวกับเจ้าชาย และกินอาหารเย็นให้เหมือนกับยาจก – อเดล เดวิส นักโภชนาการหญิงชาวอเมริกัน วันนี้ผมจะพูดถึงอาหารเช้าแบบคลาสสิกอีกอย่างที่เชื่อว่าเมื่อพูดคำว่าอาหารเช้า เกือบทุกคนต้องนึกถึงเมนูนี้ … นั่นคือ “ข้าวต้ม” ข้าวต้มถือเป็นอาหารสารพัดนึก เพราะนอกจากจะสามารถเอาขึ้นโต๊ะเป็นอาหารเช้าชั้นดีได้แล้ว พอแดดร่มลมตกตะวันลาจากฟากฟ้าสุราลัย “ข้าวต้มรอบดึก” ก็ยังเป็นอาหารยอดฮิตที่สามารถหารับประทานได้เกือบทุกหัวระแหงของประเทศไทย นอกจากนี้เวลาเจ็บไข้ได้ป่วย อาหารที่เซฟที่สุด ฮิตที่สุดสำหรับคนป่วยก็หนีไม่พ้นข้าวต้ม เพราะเป็นอาหารที่ทั้งย่อยง่าย ทั้งยังมีคุณค่าทางโภชนาการสูงเมื่อจับคู่เข้ากับวัตถุดิบประเภทอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นหมู เห็ด เป็ด ไก่ ฯลฯ  ขณะที่วิธีทำก็ง่ายแสนง่าย หลายปีก่อน ตอนที่ผมกับภรรยายังใช้ชีวิตอยู่ที่ปักกิ่ง … ทุกเช้าวันเสาร์ นับเป็นเวลาต่อเนื่องกว่า 2 […]

[Read more →]

Tags:················